Yên Bái
Bảo tồn tục Kết Tồng ( Kết Bạn ) dân tộc Tày xã An Phú – Lục Yên
Ngày xuất bản: 06/03/2019 10:47:00 SA
Lượt đọc: 4191

An Phú một xã vùng cao, cách xa trung tâm huyện lỵ, nằm ở phía Đông Nam của huyện Lục Yên, chủ yếu là dân tộc Tày sinh sống, người Tày xã An Phú với kho tàng văn hóa dân gian phong phú và phong tục tập quán có nhiều nét đặc trưng còn lưu giữ được như: Trường ca Khảm Hải, lễ hội Lồng tồng, tục Cưới hỏi, tục lên nhà mới… Một trong những tập tục độc đáo vẫn còn diễn ra trong đời sống thường ngày của người Tày đó là Tục Kết Tồng, tập tục mang nhiều giá trị văn hóa đặc sắc, đóng góp thêm sự đa dạng, phong phú trong nền văn hóa dân tộc Tày.

Ảnh: Sưu tầm

Tục Kết Tồng của dân tộc Tày về hình thức cũng giống như kết nghĩa anh em ở người Kinh và các dân tộc khác nhưng Kết Tồng ở người Tày có những luật lệ quy định riêng và đến nay vẫn được diễn ra. Kết Tồng trong tiếng Tày có nghĩa là hợp nhau, giống nhau. Trong cuộc sống hàng ngày, người ta chơi được với nhau, không có mâu thuẫn và luôn giúp đỡ nhau vượt qua mọi khó khăn.

Tục Kết Tồng của người Tày có từ xa xưa do các cụ truyền lại, tục lệ này có ý nghĩa rất quan trọng thể hiện tình bạn sống với nhau gắn kết keo sơn, luôn tôn trọng nhau, hợp tính nhau, giúp đỡ nhau trong mọi hoàn cảnh, sống và hiểu nhau không phân biệt giàu nghèo, tuổi tác. Kết Tồng  chỉ làm bạn tồng với người cùng giới, nam thì chọn bạn tồng nam, nữ thì chọn bạn tồng nữ, không có bạn tồng nam với nữ. Việc Kết Tồng chỉ được thực hiện khi có sự suy nghĩ chín chắn của cả hai bên, lựa chọn bạn tồng thực sự hợp với mình, bởi khi đã làm thủ tục kết tồng đã là anh em, chị em, nếu muốn không làm bạn nữa, hai bên phải làm lễ "thôi tồng". Tục kết tồng được hai bên gia đình bạn tồng cùng nhau làm lễ, thường thì hay được tổ chức luôn vào các dịp tết hoặc rằm tháng bảy, nếu trong hai dịp lễ này mà 2 bạn tồng chưa làm lễ được thì gia đình của một trong hai bạn tồng sẽ đến nhờ thầy cúng xem ngày đẹp để làm lễ. Việc kết tồng diễn ra trong một buổi lễ chính thức trang trọng tại gia đình của một trong hai bên bạn tồng, có sự công nhận của ông bà, cha mẹ, anh chị em và người thân. Trong buổi lễ kết tồng cũng chuẩn bị đầy đủ các nghi lễ vật và theo một trình tự nhất định, trong buổi lễ không thể thiếu được bữa ăn thịnh soạn mừng đôi bạn tồng và những người chứng kiến.

Khi chính thức kết tồng, đôi bạn trở nên thân thiết, quý mến nhau. Họ coi nhau như anh em ruột thịt, đi lại như anh em một nhà. Bạn tồng luôn chia sẻ cho nhau những niềm vui, nỗi buồn, động viên nhau vươn lên trong cuộc sống. Khi đã trở thành bạn tồng thì các con cháu, phải sau 5 đời mới được kết hôn với nhau. Nếu chưa qua 5 đời mà con cháu muốn kết hôn với nhau thì phải làm lễ "thôi tồng". Lễ thôi tồng cũng gần như lễ kết tồng, hai bạn tồng phải mua lễ vật đến nhà nhau, mời thầy cúng và sự chứng kiến của hai gia đình bạn tồng, báo cáo nguyên do với tổ tiên và xin phép được thôi tồng để chuyển sang làm thông gia. Kết tồng không chỉ có ở tộc người Tày, mà cả người Nùng, người Thái, người Dao, người Kinh... đều có tục lệ này. Đối với các dân tộc khác họ cũng kết bạn, kết tồng nhưng thủ tục kết tồng rất đơn giản, trong cuộc sống họ thấy hợp nhau về tính, trong công việc thì họ nhận bạn tồng, họ chỉ cần chọn ngày thích hợp cho cả hai bên để nhận bạn tồng.

Tục kết tồng là một tập tục có vai trò vô cùng to lớn ảnh hưởng đến đời sống tinh thần của đồng bào Tày. Trong cuộc sống hàng ngày gặp muôn vàn khó khăn, vất vả, nhưng chính những khó khăn, vất vả đó đã tạo cho mỗi người thấu hiểu, biết chia sẻ lẫn nhau, chính những tinh thần đoàn kết, đùm bọc lẫn nhau đã cho con người một đời sống chọn vẹn về tinh thần, một xã hội tốt đẹp. Do đó, đây là một di sản văn hóa phi vật thể có vai trò quan trọng và ý nghĩa thiết thực trong đời sống cộng đồng dân tộc. Chính vì vậy, chúng ta cần bảo tồn tục kết tồng để góp phần tích cực vào việc giữ gìn và phát huy các đặc trưng văn hoá truyền thống của tộc người cũng như tính đa dạng của nó trong bức tranh văn hoá cộng đồng các dân tộc Việt Nam.

                                                                       Hoàng Chiều

 TT QLDT &PTDL

CÁC ĐIỂM DU LỊCH ĐẶC SẮC

THƯ VIỆN VIDEO

KẾT NỐI WEBSITE

LƯỢT TRUY CẬP

web counter
http://www.cutercounter.com.vn/